Filharmonia im. Mieczysława Karłowicza Szczecin

Budynek szczecińskiej filharmonii wygląda jakby ktoś postawił lodową górę w samym centrum miasta. Biała, geometryczna bryła z charakterystycznymi szpiczastymi dachami przyciąga wzrok z daleka, a z bliska robi jeszcze większe wrażenie. To nie tylko sala koncertowa – to ikona współczesnej architektury, która zdobyła prestiżową nagrodę Miesa van der Rohe, czyli coś w rodzaju architektonicznego Oscara.

Filharmonia stoi przy ulicy Małopolskiej 48, dokładnie tam gdzie przed wojną mieścił się secesyjny Konzerthaus zniszczony w 1945 roku. Nowy budynek oddano do użytku we wrześniu 2014 roku, a zaprojektowało go katalońskie studio Barozzi Veiga z Barcelony. Ich projekt wygrał w konkursie, w którym startowało czterdzieści cztery pracownie z całego świata.

Architektura która zdobywa nagrody

Elewacja składa się z białych paneli aluminiowych i przeszkleń, które wieczorami świecą od środka tworząc niesamowity efekt. Budynek ma kilka ostrych, geometrycznych brył zwieńczonych spadzistymi dachami – stąd porównania do góry lodowej czy kryształów. Nie każdy wie, że projekt nawiązuje do przedwojennego Konzerthausu, łącząc historię z nowoczesnością.

Lista wyróżnień robi wrażenie. Oprócz nagrody Miesa van der Rohe z 2015 roku filharmonia dostała nagrodę Prezydenta RP dla najlepszego obiektu architektonicznego w Polsce w latach 2013-2014. Zdobyła też uznanie portalu Bryla.pl i szereg innych nagród branżowych. Nic dziwnego – to jeden z najbardziej rozpoznawalnych budynków współczesnej Polski.

Powierzchnia całego obiektu to ponad 12 000 metrów kwadratowych. Pod budynkiem ukryty jest podziemny parking dla zwiedzających i melomanów.

Co znajduje się w środku filharmonii

Główna sala koncertowa mieści 952 osoby. Akustyka została zaprojektowana z najwyższą starannością – słychać tu każdy niuans orkiestry, od najdelikatniejszego pianissimo po potężne tutti. Sala ma nowoczesny wystrój, ale bez przesadnej ozdobności – wszystko podporządkowane muzyce.

Mniejsza sala kameralna oferuje 192 miejsca. Idealna na recitale, koncerty kameralne czy spotkania z muzyką w bardziej kameralnej atmosferze. Oprócz sal koncertowych w budynku działa galeria wystawiennicza na najwyższym piętrze – Galeria Poziom 4. Można tam zobaczyć wystawy fotografii, sztuki współczesnej czy ekspozycje związane z muzyką.

Przestronne foyer pełni funkcję miejsca spotkań przed koncertami i w przerwach. To też ciekawa przestrzeń architektonicznie – wysokie przeszklenia wpuszczają naturalne światło, a minimalistyczny design nie przytłacza.

Historia muzyki w Szczecinie

Sama instytucja filharmonii ma znacznie dłuższą historię niż obecny budynek. Orkiestra symfoniczna dała swój inauguracyjny koncert 25 października 1948 roku w wynajętej sali Miejskiej Rady Narodowej. Pierwszym utworem była uwertura koncertowa „Morskie Oko” Zygmunta Noskowskiego pod batutą Felicjana Lasoty.

Przez dziesięciolecia filharmonicy grali w skrzydle Urzędu Miasta, ale instytucja rozrastała się i potrzebowała większej, nowocześniejszej przestrzeni. Pomysł budowy nowej siedziby zrodził się w 2004 roku. Szczecinianie chcieli nie tylko lepszej sali koncertowej, ale też symbolicznego nawiązania do muzycznej tradycji miasta.

5 września 2014 roku odbyła się inauguracja w nowym budynku. Orkiestra pod batutą Ewy Strusińskiej i Jacka Kaspszyka wykonała specjalnie skomponowaną przez Krzysztofa Pendereckiego Fanfarę dla Filharmonii w Szczecinie oraz IX Symfonię Beethovena. To był historyczny moment dla kultury w mieście.

Filharmonia nosi imię Mieczysława Karłowicza – polskiego kompozytora, dyrygenta i taternika, który zginął w lawinie w 1909 roku w wieku zaledwie 33 lat. Jego muzyka, pełna romantycznego rozmachu, idealnie pasuje do charakteru tej instytucji.

Repertuar i wydarzenia kulturalne

Program filharmonii jest bardzo różnorodny. Oprócz klasycznych koncertów symfonicznych można tu usłyszeć muzykę kameralną, recitale fortepianowe, koncerty organowe, jazz, a nawet muzykę filmową czy rockowe eventy. Organizowane są festiwale, cykle tematyczne, koncerty edukacyjne dla dzieci i młodzieży.

Filharmonia współpracuje z wybitnymi solistami i dyrygentami z Polski i zagranicy. W latach 2016-2024 dyrektorem artycznym był norweski dyrygent Rune Bergmann, który nadał orkiestrze międzynarodowy poziom. Od 2017 roku instytucja jest współprowadzona przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, co świadczy o jej randze.

Warto śledzić repertuar na bieżąco – koncerty odbywają się regularnie, często kilka razy w tygodniu. Niektóre wydarzenia, zwłaszcza te z udziałem gwiazd czy premiery, wyprzedają się szybko.

Dla kogo jest ta atrakcja

Miłośnicy muzyki klasycznej znajdą tu szeroki repertuar – od baroku po współczesność. Ale filharmonia to nie tylko dla koneserów. Koncerty edukacyjne i rodzinne są świetną okazją, żeby wprowadzić dzieci w świat muzyki poważnej w przystępny sposób.

Fani architektury powinni zobaczyć budynek nawet jeśli nie wybierają się na koncert. Można go podziwiać z zewnątrz, a podczas Nocy Muzeów czy specjalnych wydarzeń udostępniane są wnętrza do zwiedzania. Fotografia tego obiektu o różnych porach dnia i w różnym oświetleniu to osobna przyjemność.

Przestrzeń filharmonii wykorzystywana jest też do konferencji, eventów firmowych, sesji fotograficznych czy nawet planów filmowych. Sale z doskonałą akustyką i nowoczesnym zapleczem technicznym sprawdzają się przy różnych wydarzeniach.

Praktyczne informacje przed wizytą

Ceny biletów zależą od wydarzenia i miejsca w sali. Na koncerty symfoniczne bilety zaczynają się od około 40-50 złotych za miejsca na galerii, a najdroższe, w pierwszych rzędach parteru, mogą kosztować 120-220 złotych. Koncerty kameralne czy recitale bywają tańsze. Dostępne są zniżki dla studentów, seniorów i dzieci. Bilety można kupić online przez stronę filharmonii lub w kasie biletowej.

Godziny otwarcia kasy biletowej i sekretariatu to zazwyczaj dni robocze w godzinach 9:00-17:00, ale warto sprawdzić aktualne informacje przed wizytą. Sama filharmonia otwiera się przed koncertami – zazwyczaj godzinę wcześniej, żeby publiczność mogła spokojnie zająć miejsca.

Dojazd jest prosty. Filharmonia znajduje się przy ulicy Małopolskiej 48, niedaleko centrum miasta. Dojedziesz tam tramwajem (linie przechodzące przez centrum) – najbliższy przystanek to kilka minut spacerem. Samochodem też nie ma problemu – pod budynkiem znajduje się podziemny parking. Jeśli parkujesz na zewnątrz, w okolicy są miejsca płatne w strefie.

Czas wizyty: typowy koncert symfoniczny trwa około 1,5-2 godzin z przerwą. Koncerty kameralne czy recitale bywają krótsze, około godziny. Jeśli chcesz przed koncertem spokojnie pospacerować po foyer i obejrzeć wnętrza, przyjdź 30-40 minut wcześniej. Po koncercie warto zostać jeszcze chwilę – wieczorne oświetlenie budynku od zewnątrz wygląda spektakularnie.

Podczas Europejskiej Nocy Muzeów filharmonia otwiera swoje przestrzenie dla zwiedzających. Można wtedy zwiedzić galerie wystawiennicze i zobaczyć budynek od środka bez konieczności kupowania biletu na koncert.

Dress code na koncerty jest swobodny – można przyjść elegancko, ale nikt nie wymaga smokingów czy wieczorowych sukien. Ważniejsze jest wyłączenie telefonów przed koncertem i szanowanie ciszy podczas wykonania utworów. Bilety warto kupować z wyprzedzeniem, zwłaszcza na popularne wydarzenia – niektóre koncerty wyprzedają się w kilka dni.